Günümüzün en garanti ve ekonomik reklam kolu olan iternet, Marka olmanın ve kurumsal kimlik anlayışını marka düzeyine taşımayı amaç edinmiş firmaların reklam bütçelerinde ve tanıtım kampanyalarında artık liste başını çekmektedir.  Gün geçtikçe artan talep ve gelişen web teknolojileri neticesinde web sitesi oluşumu ve internet danışmanlığıda artık bir sektör halini almaya başladı. Bir markanın tüm tanıtımının yanı sıra  web sitesi aynı zamanda markanın vizyon anlayışını en net biçimde yansıtabildiği bir showroom halini aldı. Bu anlamda farklı sektörelerde birçok firma sektör anlayışlarına, beklentilerine ve kar odaklarına göre web projeleri geliştirmeye, bu projeleri çözmek adına daha profesyonel ekiplerle çalışmaya başladı. Sonuç olarak bir web sitesi markanın ürün – kalite anlayışını, misyon – vizyon değerlerini ayrıca tüm iletişim yollarını kullanıcıya(müşteriye) aktardığı gibi aynı zamanda markanın sürekli güncellenen reklam kampanyalarını, dünyadaki satış ve pazarlama stratejilerini takip eden bir yapı olma zorunluluğuna da erişmiştir. Bu anlamda profesyonel bir web sitesi aynı zamanda google optimizasyonu ve gerektiğinde güncellenebilir yapısı ile oluşturulmak zorundadır.

Kısacası web sitesi yaptırmak artık iyi bir araştırma ve çalışılacak doğru ekip ile gerçekleşebilmektedir. Günümüzde birçok kullanıcı küçük bazlı tanıtımları ve eğlenceleri için template siteleri tercih etmektedirler, ama bu siteler profesyonel anlamda ürün satış odaklı ve geniş kapsamlı tanıtım hedefi olan firmalar için kullanışlı olmamakla beraber güncellenmeside problem teşkil etmektedir.  Profesyonen bir web sitesi tasarımı ve içerisinde barındırdığı tüm banner gibi reklam öğeleri ile orjinal olmalıdır. Bu anlamda bir çok firma zaman ve para kaybı gibi kaygılardan ötürü template sitelere yönlenmektedir, lakin bir çok kullanıcı daha sonra bu siteler ile ilgili problemler yaşamış yaşadıkları bu problemler neticesinde daha fazla maddi zarara ve zaman kaybına uğramışlardır. Reklama ihtiyacı olmadığı düşündüğümüz bir çok dünya markası web sitelerini yılda en az 1 kere yenileme yoluna gidiyor. Beklentilere ve kriterlere göre değişkenlik arz eden tasarım anlayışı, yenilenen web teknolojileri, güncellenen pazarlama stratejileri gibi etkenler bu yenilemenin nedenleri arasında yer almaktadır.

Detaynet olarak marka olma yolunda her firmaya, tanıtıma ihtiyaç duyan her sektöre ve bireye kullanıma uygun, görsel ve işlevsel aynı zamanda güncel web projeleri oluşturmaktayız, işimiz size ait orjinal bir online showroom inşaa etmek. 

 Aslına bakarsanız web tasarımcısı benim tabirimle tasarımcının @ hali, yani online versiyonu, nasıl mı? Sonuç itibari ile tasarımcı kimliğine kavuşmuş ve kendisine bu ünvanı sağlamış birçok kişi web tasarımcısı olabilir. Lakin öncesinde gerekli olan donanım biraz farklı. Bir çok grafiker ya da tasarımcı arkadaşın ilk bocaladığı alan burasıdır, hangi programları kullanmalıyız? baskı formatında mı çalışmalıyız? Flash bilmek şart mı? vb…gibi birçok soru ile karşılaştığı mı söyleyebilirim. Aslında temelde dijital ortamda tasarım yapmaya ve çalışmaya alışkınsanız bu başlangıç için yeterli olacaktır. Unutmayalım ki tasarımcı sadece tasarımdan sorumlu olan kişidir, bir web sitesini tamamen baştan sona yapabilen, ya da yapmak zorunda olan kişi değildir. Neticede bu web tasarımına nasıl baktığınızlada alakalı olabilir. Basit anlamda bir web sitesi için biraz photoshop ve dreamweaver yeterlidir, ama profesyonel bir web sitesi için bundan çok daha fazlasına bir ekibe ihtiyacınız vardır, bu anlamda tasarımcı sadece estetik kaygısından sorumlu olan kişidir. Profesyonel bir web sitesi için tasarım hazırlamak, o taslağı oluştururken arge çalışması yapmak, görsel algısında son kullanıcıya kadar düşünmek ve indirgemek sadece tasarımcı ya da o ekibin tasarım departmanının sorumluluğundadır, haricinde oluşacak tüm veri tabanı uygulamaları (php, asp gibi dillerden bahsedersek) sadece programlama departmanının sorumlu olduğu kısımdır. Bu anlamda yapılmış en iyi web sitelerini incelediğinizde hiçbirinin tek bir kişi tarafından yapılmadığını göreceksiniz. (www.thefwa.com) Şimdi esas konumuza web tasarımcısının kendisine dönersek, öncelikli olan şey iyi bir araştırma ve özgün olabilme yetisidir, çünkü internet üzerinde hergün binlerce site online oluyor ve birçoğu ödül alabiliyor, bu yüzden yaptığınız ya da yapacağınız tasarımın özgün olması en azından kendisine has bir takım ayrıntılarının olması gerekmektedir, sonuçta bugün internette bür sürü site, bir sürü tasarım örneği karşımıza çıkıyor, bu her ne kadar araştırılması gerekilen bir durum olsada bir o kadar da önümüzü tıkayan engeller haline geliyor. Yapılması gerekilen şey aslında sadece yapacağınız sitenin içerik ve konusu ile ilgili alanlarda araştırma yapmaktır. Daha sonrasında o konuya ilişkin bir kaç orjinal fikir bulmaya çalışmalısınız, örneğin sitenin banner’ı ya da butonları ya da animasyon içeren alanları ve ya backgorund’u kendisine has bir orjinallik yansıtmalı Bu şekilde düşünürseniz yapacağınız site için bir yol çizmeye başlarsınız. Biz fotoğraf ağırlığı olmayan 2d animasyon tabanlı Flash sitelerimiz için sadece vektorel programlar kullanıyoruz (Freehand, adobe illustrator) , bu gerek programların uyumu açısından, gerek sitenin ebadı açısından işimizi daha da rahatlatıyor. Üstelik vektorel programlarda arayüz hazırlamak da oldukça keyifli olabiliyor. Flash sitelerimizin birçoğunu da photoshop kullanarak hazırlıyoruz, çeşitli montajlar ve objeler yaratarak bunlara Flash üzerinde küçük ve orjinal hareketler ekleyebiliyoruz, (www.onayhamami.com.tr yada www.nedshipgroup.com). Web tasarımında sorumlu kişi (art director) siteyi oluştururken adeta bir sürü storyboard oluşturmaktadır, sitenin tüm animasyonlarına da o karar vermektedir. Photoshop kullanırken öncelikle sitenizin ana background’unu oluşturursunuz, yani zemininde ne olacak ? Belki tek renk, belki texture , belkide video yada fotoğraf kullanmak isteyeceksiniz. Bu na karar verirken sitenin içeriğine dikkat etmelisiniz, yani bir prodüksiyon ajansı için site yaparken full backgorund video etkili olabilir ama online satış içeren ve kullanıcı girişi olan bir site için bu iyi bir tercih değildir. Bu kararınızı en çok etkileyen şey sitenin programlama dilidir, yani  eğer site flash ile action script kullanılarak yapılacaksa daha serbest zemin çalışmaları yapabilirsiniz, ama eğer site admin kullanıcı barındıracak şekilde php. ile yazılacaksa bunu kullanmanız problem olabilir. Bu problem sitenin kullanıcısı içinde ön plandadır, online satış içerikli siteler için genellikle daha basit ve son kullanıcıya yönelik bir tasarım kullanmanız gerekmektedir. Zemin hazırlığınızdan sonra sitenizin bloklarını oluşturusunuz, bannerını tasarlarsınız, programcınız ile devamlı irtibat halinde olmalısınız, çünkü sitenizi parçalayacak ve birleştirecek kişi odur. Onunda direktifleri ile en doğru parçaları en kolay kullanılabilecek yerlere yerleştirir ve ona bırakırsınız. Web tasarımında her şekilde özgün olmalı ama kolay kullanım ve işlevselliği unutmamalısınız, insanlar asla karmaşık ve kalabalık sitelerden hoşlanmazlar, çünkü kullanıcı olan kişi direkt aradığına ya da görmek istediğine ulaşmak isteyecektir. Bu anlamda web tasarımcısı zaten bir tasarımcının ilk dikkat ettiği unsurlara dikkat etmelidir, basitlik, estetik ve işlev. 

Web tasarımcısı ileri seviyede photoshop kullanabilmelidir, çünkü bir web sitesi bir grafikerin yaptığı ya da yapabileceği herşeyi hatta fazlasını isteyebilir, örneğin bir web sayfasında online bir katalog tasarımı yapmak durumunda kalabilrsiniz, yada www.bakmagazine.com tadında online bir dergi çıkarmanız istenilebilir, ya da sizden bütün sitenin reklam bannerlarından oluşmasıda istenilebilir, işte tam bu noktada web tasarımcısı grafikerden ayrılıyor, grafiker her zaman baskı formatında çalışmalı ve kullanacağı fotoğrafları belli bir kalite de tutmalıdır, oysa ki web tasarımcısının aradığı herşey elinin altındadır ve maksimum 1600 pixsellik doneye ihtiyaç duyacaktır ki bu çok nadiren olur. Bana sorarsanız bu bir avantaj olduğu kadar da dezavantaj sağlar, çünkü orjinal olmasını istediğiniz bir web sitesi için herkesin google üzerinden ulaşabileceği doneleri kullanmak pek de sağlıklı olmayabilir, bu yüzden web tasarımcısı grafikere göre daha dikkatli ve daha orjinal olmalı ve daha çok araştırma yapmalıdır. 

Bir web sitesi için en orjinal fikirler tasarımcının kaleminden ve kağıdından çıkar, tüm o orjinal fikirleri sadece bir kağıtta bile çözebilmelidir, site o püf noktayı yakaladığı anda tasarımı oluşmaya ve şekillenmeye başlayacakatır. Bunun için sadece bir logo ve gerekli içerik yeterli olacaktır.

Ne yazık ki çevremizde onlardan tahmin edilen de çok var. Daha da acı bir yüzden bahsedeyim; Geçen gün bir ilan gördüm bir otel’e (hem de 5 yıldız üstünde delux bir otel) bilgi işlem departmanı için personel ilanı vermişler. Bu milyon dolarlık yatırımın bilgi işlemine

- Temel bilgisayar tamiri ve kurulumu bilen,
- Server kurabilen ve yapılandırabilen,
- Network kurulumu da yapabilen,
- Sistem ve Ağ uzmanı, (buraya kadar hatalı ama klasik çok yönlü bir BT uzmanı)
- Web sitesi kurup yönetebilen (olay burada kopuyor)
- Tasarım yapabilen (yok artık!)

Eleman aranıyormuş. Bu derece herşeyi bilip çok da iyi yapan bu arkadaşa ne kadar maaş verecekeler bilmiyorum (zannetmeyin ki çok fazla) ama beyninde hem bir tasarım, hem web geliştirme hemde BT departmanını taşıyan ve ofiste 10 Kaplan gücündeki bu arkadaşa ne verseler yetmez… : D Sonuçta bu arkadaş tek başına iki ayaklı koca bir şirket.

Velasıl neyi yaptığımızdan çok nasıl yaptığımızın bu derece öne çıktığı bir internet döneminde Türkiye’de bunları hiçe saymanın da ötesinde bilmeyen yada bilen (ik departmanlarının) böyle çözümler üretilmesine izin vermesi hatta bunu bir çözüm olarak görmesi, geleceğimiz ve web’deki yerimiz konusunda bizi korkutuyor.

Gülüyoruz ama ağlanacak halimize…

Sadece fiziki noktalar hatırlandı. Mağazalar, tezgahtarlar, çağrı merkezi… Biraz zorladım. Bu sefer de internet sitesinden öte gidemedik.

Haksız rekabet yaratmak istememiştim. Olmadı. “Bankalardaki temas noktalarını” sordum.

Yine şube, veznedar, çağrı merkezi ve internet’te kaldık.

Oysa, kredi kartı ile her alışverişinizde banka ile temasınız olur. Kredi limitiniz sorgulanır. Ayrıca POS belgesi üzerinden size özel mesaj da verilebilir. (Aynı noktadan, ikinci bir temas…)

ATM’den her para çekişinizde, banka ile temas edersiniz. Artık, ekranda kendinize özel mesajı da görebiliyorsunuz. (Yine ikinci temas…)

Daha önce yazmıştım. Internet deyince, bir çok temas noktası akla gelmelidir.

TV’de reklamları gördüğünüzde, dolaylı da olsa bir temas söz konusudur.

Müşteri ile temas edilen noktaları belirlemek biraz zaman alır.

Sizin işyerinizin müşteri temas noktaları nelerdir.

http://ugurozmen.com/blog/

 Firmanız ve ürünlerinizle ilgili sürekli güncel kalacak olan bilgileri tüketicilerin, tedarikçilerin ve satış noktaları gibi üçüncü kişilerin her istediklerinde ulaşabilecekleri yakınlıkta bulundurmuş olursunuz.

• Gelişen dünya pazarına doğrudan ulaşabilirsiniz.
• Gelecekte dünya ticaretini ele geçirecek bir pazara girmekte gecikmemiş olursunuz.
• 365 gün, 24 saat açık, hem satıcı hem de alıcılar için çok özel bir mekanda ticaret şansı yakalarsınız.

DİNAMİK ORTAM

•  Elektronik ortam, bilgilere daha çok erişimi ve müşterinin seçtiği ortamda aradığı yanıtları daha çabuk bulmasını sağlar.
• Alışveriş yapanların demografik bilgileri, tercihleri ve site içerisindeki faaliyetlerinden çıkarılacak istatistiklerden oluşan müşteri profili, daha etkili ticaret stratejileri geliştirmenizi sağlar.
• Programlanabilirlik olanağı, alışverişi tüketiciye özel kılmanızı ve ziyaretçilerin tercihlerine uygun ürün tanıtımını yapmanızı sağlar.
• Aldığınız ve verdiğiniz bilgiler her zaman tam ve günceldir.
• Mevsimsel ve Pazar değişimlerini yansıtmak üzere ürün dizinizi değiştirebilirsiniz.
• Dinamik ürün ve kategori sayfalarını web’te oluşturmak size ayrıca ilave avantajlar sağlayacaktır.

DÜŞÜK MALİYET

• Yeni bir iş kurma maliyetleriyle karşılaştırıldığında işe başlama maliyeti çok çok düşüktür.
•  Coğrafi sınırlara bağlı kalmaksızın, tek bir adres ile tüm dünya pazarlarına ulaşabilirsiniz.
•  Destek elemanı ihtiyacı çok az olduğundan personel maliyetlerinizi büyük ölçüde düşürürsünüz.

GELİR ARTIŞI

Yeni Küresel Satış ve Dağıtım Kanalları

Web büyük bir satış ve dağıtım kanalı yaratmıştır. Ticaretle uğraşan kimse, büyük coğrafi kapsamlara ulaşmakta ve çok düşük maliyetler ile küresel pazar üzerinde reklam, pazarlama ve satış yapabilmektedir. Ürünler görüntülenmekte, siparişler fiziksel dağıtım arayüzleri ile alınmakta, soyut mallarda web üzerinde satınalma sonrası online yükleme ile dağıtım yapılabilmektedir.

TASARRUF

Stoktan Tasarruf

Büyük miktarlarda fiziksel stok tutma ile ilgili maliyetler önemli ölçüde düşürülmüştür. Bugün Internet üzerindeki bazı iş kolları stok tutmamakta, bunun yerine bir dizi üreticiden ürün serisi sunmakta ve sipariş için üreticinin sistemine sipariş bağlantı girişine olanak tanımaktadır. Mağaza sahibi Internet üzerinde stok tutuyorsa bu stok elektronik mağazada, stok analiz ve raporlama araçlarına bağlı olarak satış modelleri ve tahminlerinin izlenebildiği hız ve incelikle daha etkili düzeylerde tutulabilmektedir.

Daha Az Komisyon

Artık çoğu firma Internet’i aracı/toptancı olmaksızın son kullanıcıya doğrudan satış yapılabilen bir yer olarak görmeye başlamıştır. Bu yalnızca aracıyı ortadan kaldırmayı değil, aynı zamanda doğrudan satış ve bazı durumlarda da siparişlerin anında yerine getirilmesi gibi yararlar sağlamaktadır.

Tanıtım Malzemelerinden Tasarruf

Ürün katalogları yaratmak, bastırmak ve dağıtmak çok pahalıdır. Web üzerinde ise ürün katalogları bir defalık bir masraftır. Çünkü bir katalog kopyası milyonlarca potansiyel kullanıcının erişimine açıktır ve animasyon, video ve audio klip gibi yeni interaktif tekniklerle desteklenerek geliştirilebilir.

MÜŞTERİ MEMNUNİYETİ

Hızlı Pazar Girişi

E-ticaret sayesinde işkolları, ürünleri geleneksel fiziksel tekniklerle olduğundan daha hızlı bir biçimde pazara tanıtabilmektedir. Ürünler, tanımlar ve fiyatlar elektronik mağazaların arkasındaki stok veritabanına daha hızlı bir biçimde eklenmektedir ve içerik, eklenen yeni ürünleri ve değişiklikleri tüm sistemin karmaşık bir biçimde yeniden yapılandırımına gerek bırakmadan, dinamik olarak yansıtacak biçimde tazelenmektedir.

İlginç Alışveriş Deneyimi

Grafiksel, sezgisel web arayüzü; ilginç çokluortam sunusu; dinamik veri ve kişiselleştirim sayesinde tüketiciler fiziksel bir mağazaya gitmek zorunda kalmadan ilginç bir alışveriş deneyimi yaşamaktadırlar.

Müşteriye Yakın Markaj

Online ticaret sayesinde mağaza sahibi müşterileriyle interaktif, kişisel ilişkiler kurabilmektedir. Sonuç olarak mağaza sahibi müşterilerini belirli bir grubun üyesi olarak değil, birey olarak algılamaya başlar. Bu bilgiyle mağaza sahibi eşzamanlı olarak yeni müşterilerini etkileyebilir ve mevcut müşterilerine daha etkili pazarlama yapabilir. 

Bu en önemli evredir. Çünkü bu evrede harcanacak zaman ilerideki evrelerde büyük oranda mali tasarruf yapmanızı sağlayacaktır. Tüm gruplar hedeflerde ortak bir noktaya ulaşmalı, onları öncelik sırasına koyabilmeli ve buradan yola çıkarak detaylı bir tasarım dokümanı hazırlamalıdır. Bu doküman anahtar kısımları belirleyecektir.

Bu evrede ideal olarak şirketi temsil eden bir proje yöneticisiyle web programcısı yer almalıdır.

Spesifikasyonlar ve Planlama

Bu aşama teknik konularda kimin ne yapacağı konularını net olarak belirleyeceğiniz aşamadır. Programların ne zaman biteceğiyle ilgili zamanları belirleyin; böylece bütçe de belirlenecektir.

Yine bu aşama da proje yöneticisiyle web programcısının katılımıyla gerçekleşecektir. 

Yön Belirleme

Sitenizin genel görüntüsünün temelini oluşturmak üzere genel bir tasarım kılavuzu hazırlanmalı ve bir daha değiştirilmemelidir. Bunun sonucu olarak hangi sayfaların önemli olacağı, sayfalarda kullanılacak renklerin belirlenmesi vb. konulara da birer çözüm getirilecektir.

Bu aşamada şirket içinde bir grafik tasarımcısı ile proje yöneticisi ve web programcısı yer almalıdır.

İçeriğin Üretilmesi

Eğer halihazırda kullanmak üzere resim veya grafikleriniz ve metinleriniz varsa bunların web’te kullanılabilecek formatlara dönüştürülmesi gerekir. Görünürde piyasada bu işleri yapacak kullanımı kolay pek çok yazılım olsa da göze hoş gelmesi açısından yapılacak çok iş vardır.

Öte yandan yepyeni içerik malzemesinin de oluşturulması gerekecektir ki bu da art direktör, yazar ve editörün rol almasını gerektirir.

İçeriğin Yerleştirilmesi

İçeriği oluşturan tüm malzemenin web sayfalarına göre formatlanması ve hazırlanması gerekmektedir. Bunu yapmak oldukça zaman alır ve sonunda birkaç kullanıcının da gözden geçirmesini gerektirir.

Web programcısı ile HTML uzmanı bu konuyu netleştirmelidir.

Yazılım Entegrasyonu

Siteniz çok basit olmayacaksa değişik ve özel programların belli sayfalara entegre edilmesi gerekecektir. (Örn. Veri tabanı sorgulama)

Genellikle bu işi web programcısıyla diğer programcı ekibi yerine getirir.

Test ve Kalite Kontrol

Hem teknik hem de içerik açısından sitenin test edilmesi ve tekrar tekrar gözden geçirilmesi gerekmektedir. Donanım kullanıcı trafiğine göre ayakta durabiliyor mu? Sayfalarda yazım hataları var mı? Macintosh kullanıcıları da sayfaları Windows kullanıcıları kadar kolayca görebiliyor mu? Bu evrede herkes yer almalıdır.

Sitenin Açılması ve Pazarlama

Siteniz hazırlandıktan sonra sörfçüler yine de gelmeyebilir. Web sitenizin sürekli olarak promosyonunu yapmanız gerekir. Hem klasik medya kanallarıyla hem de Internet üzerinden. Firmanızın pazarlama bölümü elemanları basın bülteni hazırlama konusunda her türlü çalışmayı yapabilirler ama sitenin Internet üzerinden promosyonunu yapmada tecrübe sahibi olmayabilirler.

Internet üzerinden tanıtımla ilgili olarak web programcınızla veya bu işi yapmada uzman bir halkla ilişkiler firmasına danışmanızda yarar vardır.

İçerik ve Teknoloji Bakımı

Sitenizin içeriği düzenli olarak güncelleştirilmeli ve ne denli etkin olduğu araştırılmalıdır. İdeal olarak bu iş için şirketinizde bir personele gereksiniminiz olacaktır. Yapması gereken tek şey e-postayla postalama olsa da. Bundan başka bilgisayar donanımını da sürekli olarak kontrol altında tutmakta fayda vardır.

Bu da ya bir web master tutup şirket içindeki sunucu bilgisayarınızın bakımını yapmanızı ya da başka bir firmadan disk alanı kiralamanızı gerektirir.

Kullanımı Ölçmek

Sitenizle ilgili kullanım istatistiklerini öğrenerek neyin işe yarayıp neyin yaramadığını belirlemeniz gerekir. Temel istatistik bilgiler toplamak için hazır programları kullanabilirsiniz.

Eğer detaylı bilgiler edinmek isterseniz, sitenize reklam alacağınızı da varsayarak, bu konularda deneyimli bir firmayla anlaşma yapmanız gerekebilir.

Reklamı, marka, ürün ya da hizmetlerin, tüketici ile buluşması, kavram ve mesajların hedef kitleye ulaştırılması, hatırlanırlığın artırılması ve sürekliliğinin sağlanması, tüketicinin bizim ürün ve hizmetlerimizi tercih etmesinin sağlanmasına yönelik pazarlama iletişimi hareketleri olarak tanımlayabildiğimize göre, Internet’te varolmak başlıbaşına reklam olarak tanımlanabilir.

Bu noktadan hareketle, Internet’te reklamı, önce varolma biçiminin dinamikleri ve stratejileriyle  tanımlamakta yarar var.

Varoluş Stratejisi

>        Öncelikle her firmanın, kısa, orta ve uzun vadeli Internet stratejilerini oluşturması gerekiyor. Tabii, bu stratejileri geliştirmek ve hayata geçirmek üzere, Internet’e hakim pazarlama ve reklam altyapılı personel istihdam edilmesi ya da pazarlama ve reklam departmanlarının Internet konusunda yetkinleştirilmesi de kaçınılmaz. (Tüm mecraların ve pazarlama yöntemlerinin bütünleşik etkisine sahip bir mecraya yatırım yaparken, diğer mecralar ve pazarlama araçlarına yapılan yatırımlarla karşılaştırmakta kesinlikle yarar var.)

>        Ürün ya da hizmetlerinizin varolan pazarı ve hedeflediğiniz pazarları, yeni pazarlara ulaşmak için sarf etmeniz gereken konvansiyonel tanıtım ve pazarlama çabalarıyla bu çabaların maliyetlerini görüntüleyin. (Göreceksiniz ki, hiçbir reklam mecrası ya da pazarlama faaliyeti Internet kadar yüksek erişim ve düşük maliyetle sonuçlandırılamaz ve hiçbir Internet kadar geniş ve sürekli bir erişim sağlamaz.)

>        Hedeflediğiniz yeni pazarları, Internet’in olanaklarını da dikkate alarak tekrar gözden geçirin. (Pazar hedefinizi ve müşteri profilinizi geliştirmeye hazırlanın. Elbette, ürün ve hizmetlerinizi gözden geçirmek hatta ürün yelpazenizi yeniden oluşturmak durumunda da kalabilirsiniz.)

>        Hedeflediğiniz yeni pazarlara ve yeni müşteri profiline Internet sayesinde nasıl ulaşabileceğinizi araştırın. (Internet’in bir coğrafyasının olmamasına karşın bir kültürünün olduğunu, bir ülke ve hatta dünya olmadığını fakat bambaşka bir evren olduğunu sakın gözden kaçırmayın.)

>        Hedeflediğiniz pazar payı ve yeni pazarlara ulaşabilmek için, Internet’in, ürün ya da hizmetinizin hedef kitlesiyle, hangi araçlarla, nasıl ve ne şekilde iletişim olanağı sağladığını araştırın. (Internet, bildiğiniz bütün yabancı dillerin ötesinde, bambaşka ve evrensel bir iletişim dilidir. Yeni bir dil öğrenmeye hazırlanın.)

>        Gerçekleştireceğiniz her türlü reklam ve pazarlama çalışmasını Internet ile bütünleşik düşünmeye çalışın. Evet, belki de bugünkü Türkiye koşullarında Internet’in tek başına artı pazar yaratamayacağı konusunda yaygın bir kanı olabilir. Bu kanı belki de bugün için haklı da olabilir ancak, konvansiyonel mecralar ve araçlarla desteklenmeyen Internet stratejileri tamamlanmış sayılamayacağı gibi, Internet ile desteklenmeyen konvansiyonel mecra ve araçlar üzerine oluşturulmuş stratejiler de tamamlanmış sayılmaz. (Bu arada, dünyada, Internet üzerinde milyonlarca dolar ciro yapan bir çok örnek bulunduğunu da unutmayın.)

Bütün bu değişkenleri gözden geçirdikten ve Internet’i anlamayı başardıktan sonra, artık dışarıda kalamazsınız, öyle değil mi? Şimdi yapmanız gereken, içerik, tasarım ve teknik olarak performansı yüksek, rakipleri arasında; ‘İyi’ sayılabilecek, ‘doğru’ bir web sitesi sahibi olmak.

E-Reklamda Yaratıcılık

Her reklam çalışması gibi, doğal olarak, Internet’e yönelik reklam çalışmasının da bir rasyoneli olması gerekir. Ve her rasyonel de, hedef kitle tanımı, pazar hedefi, mesaj öncelikleri, satış vaadi, hedef tanımı, erişim planı, kullanılacak mecra ve araçların planları gibi açılımlardan oluşmalıdır.

Hedef kitlemiz ile Internet’in neresinde ve nasıl buluşacağımız, buluştuğumuzda onlara kendimizi nasıl fark ettireceğimiz, karşı karşıya geldiğimizde onlara ne söyleyeceğimiz/vaat edeceğimiz, onları anlatmak ve göstermek istediklerimizle nasıl buluşturacağımız, onların beğenisine nasıl hitap edeceğimiz, karar verme sürecini nasıl yönlendireceğimiz ve onları nasıl satınalma hareketine yönlendireceğimiz vb. bir çok sorunun yanıtının verilmesi gerekir. Bu yanıtlar, oluşturacağımız reklam çalışmasının tasarım ve içerik konsepti ile, hareket stratejisini belirlememizi sağlayacaktır.

Örneğin bir smart banner’ın görselliği ve dinamiği kadar, söylediği de büyük önem taşır. Zira, o küçücük alanda öyle bir şey göstermeli ve öyle bir şey söylemeliyiz ki, o banner ile karşılaşan potansiyel müşteri ‘tıklama’ hareketini gerçekleştirsin.

Bu aşamayı başarıyla geçtiğimizi varsayalım. Şimdi en az onun kadar önemli ikinci aşamadayız. Pek çoklarının söylediği gibi, Internet reklamcılığının gelişmesi için “Web sitesi bulunan reklamveren sayısının artması” yeterli değil. Aslolan, tıklama hareketini gerçekleştiren potansiyel müşteriyi, standart sunum amacıyla hazırlanmış bir web sitesinin ana sayfasına kadar getirip bırakmak değil, onu bizimle karşılaştığı ilk andan itibaren, keyif alacağı bir gezintiye yönlendirmektir.

İlk tıklama hareketini gerçekleştiren Internet kullanıcısı, bile isteye mağazamıza gelmiş, biraz özel bir çaba ile kolaylıkla memnun edilebilecek ve satın alma hareketine yönlendirilebilecek potansiyel bir müşteridir. Bu doğrultuda yapmamız gereken, onun mağazamıza geldiğinde bizden neler bekleyebileceğini öngörerek, sorduğu bütün soruların yanıtlarını bulabileceği, kendini rahat ve keyifli hissedeceği, küçük ikramlarla hoşnut edilerek hakkımızda kesinlikle iyi izlenimler edinip ayrılacağı “çok özel” bir karşılama odası hazırlamaktır.

Her şeyden önce, tüm bu yaratıcı çalışmaların bir şekilde potansiyel müşteriyle buluşması gerekir. Bunun için de iyi bir medya araştırmasıyla reklamımızın yayınlanacağı yerli ve yabancı elektronik yayınların seçimi ve en etkili erişim doğrultusunda planlanması gerekir. Tabii tüm bunların yanı sıra,  elbette ki konvansiyonel mecralarda gerçekleştireceğimiz her türlü reklam/tanıtım çalışmasında ve kullanacağımız araçlarda hedef kitleyi Internet’teki harekete yönlendirmeli ve onların Internet’teki adresimizi ziyaret etmeleri için, mümkünse, özendirici gerekçeler sunmalıyız.

E-reklam bu doğrultuda ele alındığında, yapılacak şeyler çok daha net tanımlanmış ve başarıya ulaşma yüzdesi de o oranda artırılmış olacaktır. Üstelik bütün bu sıraladığımız taktikler hiç de yabancı olduğumuz kavramlar değil. Konvansiyonel pazarlama ve tanıtım kavramlarının aynısı. Tek fark, Internet’in farkında olmak ve Internet’i bütün manevra kabiliyetleri ve araçlarıyla kullanabilecek kadar iyi bilmek.

1.      Internet, tüm konvansiyonel mecraların ve bu mecralardaki reklam araçlarının görsel ve işitsel sergileme yeteneklerine sahip olmasının yanı sıra, sadece kendine özel olan interaktivitenin olanaklarından da etkili bir şekilde yararlanır. Bu nedenle Internet, hedef kitle ile, konvansiyonel mecralardan çok daha etkili iletişim kurma avantajı sunar.

2.      Internet’teki reklamın kişi başına erişim maliyeti diğer mecraların erişim maliyetlerinden çok daha düşüktür ve her geçen gün daha da düşmektedir. (1997 rakamlarına göre Internet’in kişi başı erişim maliyeti 90 $, TV reklamlarının 170 $, dergi ve gazete ilanlarının ise 240 $)

3.      Internet, Reklamveren ile onun ürün ve hizmetleri hakkında, diğer mecraların ve reklam malzemelerinin tek başlarına asla veremeyecekleri kadar çok bilgiyi çok daha etkili bir şekilde hedef kitleye ulaştırır.

4.      Internet’te yapılacak bir reklam hareketi aynı zamanda doğrudan satış hareketine dönüştürülebilir, tüketiciye bir ‘tık’ ile ürün ya da hizmeti satın alma olanağı verir.

5.      Diğer mecralar ve reklam malzemelerinden çok daha net ve etkili rating ölçme olanağı sağlar.

6.      Internet kullanıcısı hedef kitle olarak, reklamverenlerin ulaşmak için çabaladıkları oldukça seçkin, eğitimli ve çağdaş bir tüketici profiline sahiptir.

7.      Internet reklamcılığında hedef tüketici; reklam ile kendi isteği doğrultusunda ilişki kurar. Reklama kendi isteğiyle ulaşır, kendi isteğiyle inceler, kendisine anlatılanları okur, dinler, izler ve önüne sunulanlar onu ikna ediyorsa gene kendi isteğiyle satın alma hareketini gerçekleştirir.

8.      Bugüne kadar Internet’e dair yürütülen tahminlerin abartılı bulunmasına karşın, sonuç; Internet’in , her anlamda, abartılı diye nitelenen bu tanımların bile üzerinde bir hızla büyüdüğünü göstermektedir. E-reklama harcanan para da bu hızlı büyüme göstergelerinden biri olmuştur.

·     1995 yılında tüm dünyada E-reklama harcanan para (Forrester Research)                     37 milyon $

·     1996 yılında tüm dünyada E-reklama harcanan para (Internet Advertising Bureau)       267 milyon $

·     1997 yılında sadece 300 sitenin reklam geliri                                                            522 milyon $

·     2003 yılında beklenen E-reklam harcaması                                                                15 milyar $

Yukarıda sıraladığımız bütün bu göstergeler, reklam ve tanıtım mecrası olarak Internet’in, diğer mecralar arasında hızla genişleyen bir yer edindiğini, üstelik bu yerin her geçen gün hızla genişlediğini ve genişleyeceğini gösteriyor.

Internet’in bu kadar hızlı gelişmesine rağmen bir reklam mecrası olarak hak ettiği ilgiyi henüz göremediğini de dikkate alırsak, Internet reklamcılığının önündeki gelecek daha da belirginleşiyor.

E-reklamın hak ettiği hızda ilerleyememesinin nedeni de yine Internet’in gelişim hızı ile bağlantılı. Internet’in, reklamveren ve reklam sektörünün yetişemeyeceği kadar hızlı gelişmesi, bu mecraya yönelik reklam ve tanıtım stratejileri belirlemek durumunda olan herkesi oldukça zor durumda bırakıyor. (Tabii burada, bu kaygıyı taşıyan ve ufku geniş reklamverenler ile reklam ajanslarını kastediyoruz. Hiç zorlanmayanlar da var, çünkü onlar hala geleceğin farkında değiller.)

Amaç: Google araması ve Google AdWords hakkında bilgi edinin ve AdWords’ün İnternet arama motoru ve anahtar kelimelere yönelik reklam kavramlarıyla nasıl ilişkili olduğunu anlayın.

Google’da Arama

Google bir arama motoru olarak internetten sayısız bilgiyi toplayıp düzenlemekte ve bu bilgileri tüm dünyadaki online arama yapan kişilerin kullanımına sunmaktadır. Kullanıcıların, Google.com.tr veya başka Google alanlarını ziyaret etmesi ve arama alanına bir arama sorgusu (bulmak istedikleri bilgilerle ilişkili terimler) girip Google’da Ara düğmesini tıklamaları yeterlidir. Google, dosya listeleri, makaleler, belgeler ve web siteleri dahil, tümü sorguyla son derece alakalı çeşitli arama sonuçları döndürür. (Kullanıcı Şansımı Denemek İstiyorum düğmesini tıklarsa doğrudan, Google arama sonuçlarındaki ilk web sitesine veya belgeye gider.) Kullanıcılar, Google Images, Google News ve diğer özel Google hizmetlerinde de arama yapabilir.

Arama sonuçları sayfanın sol tarafında görünür. Google’ın, web sitelerini veya belgeleri arama sonuçlarına yerleştirmek için ödeme kabul etmediğini önemle hatırlatırız. Ancak, reklamverenler, sayfanın sağ tarafında ve bazen de arama sonuçlarının üst kısmında görünen Google AdWords reklamlarını satın alabilirler.

Google AdWords

Google AdWords, Google’ın reklam programıdır. AdWords basit ve etkili reklamlar oluşturmanıza ve işletmenizle ilgili bilgileri çevrimiçi aramakta olan kişilere görüntülemenize olanak sağlar. O halde, reklamlarınızı yalnızca en alakalı hedef kitleye göstermek nasıl mümkün olabilir? Bu sorunun yanıtı, anahtar kelimeye dayalı reklamcılıktır.

Arama yapan bir kullanıcı Google’ı ziyaret edip bir sorgu — örneğin, ‘yeni başlayanlar için iyi gitarlar’ — girdiğinde, Google, gitar satın almayla ilgili tavsiyeleri içeren yazılara ilişkin bağlantılar veya yeni başlayan müzisyenlere adanmış web siteleri gibi çeşitli alakalı arama sonuçları görüntüler. Gitar, müzik dersleri veya sorguyla ilişkili diğer ürünleri ve hizmetleri satan çevrimiçi işletmelerle bağlantılı AdWords reklamlarını da görüntüler.

Örneğin, çok çeşitli gitarların bulunduğu bir müzik mağazanız olduğunu varsayalım. Bir AdWords hesabına kayıt olabilirsiniz ve stokunuzdaki başlangıç seviyesi gitarlar için reklamlar oluşturabilirsiniz. Reklamlarınızın her biri için, ‘yeni başlayanlar için gitarlar’ veya ‘başlangıç seviyesi için gitarlar’ gibi anahtar kelimeler (tek tek kelimeler veya reklamınızın mesajıyla ilişkili deyimler) seçebilirsiniz. Hesabınızı etkinleştirdiğinizde, reklamlarınız görünmek üzere etkinleşir. Yani, AdWords sistemi seçtiğiniz anahtar kelimelerle ilişkili arama sorgularını sürekli olarak arar ve sonra reklamlarınızı yüksek oranda hedeflenen izleyici kitlesine görüntüler. Kısacası, zaten sizi aramakta olan bir hedef kitleye doğrudan reklam yapıyor olursunuz.

Google AdWords Reklamları

Google AdWords çeşitli reklam biçimleri sunar. En yaygın biçim, metin reklamları ve resim reklamlarıdır. . Şu anda sunulan diğer biçimler arasında, animasyonlu reklamlar,video reklamları, yerel işletme reklamları ve mobil reklamlar yer almaktadır.

Tipik bir AdWords metin reklamı şuna benzer:

Metin reklamlar genellikle aşağıdaki dört satırı içerir:

• Reklam başlığı (25 karakter, boşluklar dahil): Başlık, ürünlerinizle veya hizmetlerinizle ilgilenebilecek kullanıcıların dikkatini çeker.
• İki açıklama satırı (her biri 35 karakter, boşluklar dahil): Bu iki satırda, ürününüze, verdiğiniz hizmete ve/veya tanıtımınıza ilişkin ayrıntılar yer alır. Bu satırlardaki içerik, amacınızı iletecek kadar anlaşılır ve kullanıcıyı reklamınızı tıklamaya ve sitenizi ziyaret etmeye ikna edecek kadar inandırıcı olmalıdır.
• Görünen URL (35 karakter, boşluklar dahil): Bu satır, kullanıcının reklamınızı tıkladığında hangi siteyi ziyaret edeceğini gösterir.

Belirli geniş karakterler ve çift bayt karakterler, her bir satır için izin verilen karakter sayısını azaltır.

Temel AdWords Özellikleri

Amaç: Temel AdWords terminolojisini öğrenmek. Google Ağı’nın yararlarını, dil ve yer hedeflemeyi ve site hedeflemeyi öğrenmek.

Temel Tanımlar

Google AdWords’ü ilk kez kullanmak, yeni bir terminolojiyle tanışmanız anlamına gelebilir. En sık kullanılan AdWords terimlerinin dördü aşağıda açıklanmıştır.

Tıklama başı maliyet (TBM): Tıklama başı maliyet (TBM) fiyatlandırma modelini uygulayan AdWords, reklamlarınıza yapılan her bir tıklamayı hesabınıza borç olarak kaydeder. Reklamınız bir arama sorgusu için görüntülenir ancak kullanıcılar reklamınızı tıklamazlarsa, size hiçbir maliyet tahakkuk ettirilmez.

Kalite Puanı: Kalite Puanı, anahtar kelimenizin kalitesini ölçmek ve minimum teklifinizi belirlemek için temel oluşturur. Kalite Puanı, anahtar kelimenizin tıklama oranına (TO), reklam metninizin alaka düzeyine, anahtar kelime performansı geçmişine ve diğer alaka düzeyi etmenlerine göre belirlenir. Kalite Puanınız ne kadar yüksek olursa, minimum teklifiniz ve tıklama başına ödeyeceğiniz fiyat o kadar düşük olur.

Minimum teklif: Kalitesine (veya Kalite Puanı’na) dayalı olarak hesabınızdaki belirli bir anahtar kelimeye atanan miktar. Minimum teklif genellikle, anahtar kelimenizin reklamları göstermesi için tıklama başına ödeyebileceğiniz en az miktardır.

Tıklama Oranı (TO): Tıklama oranınız (TO), reklamlarınızın nasıl performans gösterdiğini size göstermeye yarayan bir ölçüttür. Reklamlarınız ne kadar alakalı olursa, kullanıcılar onları o kadar sıklıkla tıklarlar ve bu durum daha yüksek bir TO ile sonuçlanır. Sistem TO’nuzu aşağıdaki gibi hesaplar: Reklam tıklamalarının sayısı/gösterimlerin sayısı x 100.

Google Ağı

 Google AdWords ile reklamlarınız, Google arama sonuçları sayfalarına ek olarak, web üzerindeki binlerce yüksek kaliteli arama ve içerik sitelerinden ve ürünlerinden oluşan Google Ağı’nda görünebilir. Reklamlarınızın Google Ağı’nda gösterilmesini seçmek, pazarlama alanındaki varlığınızı yalnızca Google üzerinden erişemeyebileceğiniz müşterilere büyük oranda ulaştırmanızı sağlayabilir.

Google Ağı, Google arama ağı ve Google içerik ağı olmak üzere ikiye bölünmüştür. Reklamverenler reklamlarını, bu ağlardan birinde veya her ikisinde birden göstermeyi tercih edebilir.

• Google arama ağı: Froogle ve Earthlink gibi arama sonuçları sayfalarını görüntüleyen Google arama sayfalarını, arama sitelerini ve özelliklerini içerir. AdWords reklamları, kullanıcı bir sitenin dizini üzerinde gezinirken sonuçlar sayfasının bir parçası olarak arama sonuçlarının yan tarafında ya da üzerinde veya alakalı arama sayfalarında görünebilir.
• Google içerik ağı: Gmail ve New York Times gibi haber sayfaları, belirli konularda web siteleri, blog’lar ve başka özellikler içerir. AdWords reklamları, sayfanın içeriği ve URL’si o reklamla alakalıysa bir web sayfasında görünebilir.

Dil ve Yer Hedefleme

AdWords’ün önemli bir yararı, reklamlarınızı dünyadaki hemen hemen tüm dillere ve yere hedefleme yeteneğidir. Örneğin, reklamlarınızı Kaliforniya’daki İspanyolca konuşanlara veya Brezilya’daki Portekizce konuşanlara hedefleyebilirsiniz. Bu dil ve yer hedefleme işlevselliği, işletmenizin cazibesini çeşitli hedef kitlelerin gözünde artırmak için reklamlarınızı ve promosyonlarınızı uyarlamanıza olanak sağlar.

Site Hedefleme

AdWords, iki tür reklam modeli sunar:

• Anahtar kelime hedefli reklamcılık
• Site hedefli reklamcılık

Anahtar kelime hedefli reklamcılık, Google’ın geleneksel reklamcılık modelidir. Bu reklamcılık modelinde, reklamverenler reklamlarını Google arama sayfalarında ve Google Ağı’nda görünmesi için tetikleyebilecek anahtar kelimeler seçer. (Tersi belirtilmedikçe, Öğrenim Merkezi’ndeki içeriğin büyük kısmı anahtar kelime hedefli reklamcılık odaklıdır.)

Site hedefleme, reklamverenlerin Google içerik ağında reklamlarının görünmesini istedikleri siteleri tek tek seçmelerine olanak verir. Bu da reklamverenlere, reklamlarının tam olarak nerede görüneceğini seçmede büyük esneklik sağlar.

Bu bilgisayarcı yada doktor gibi (nihayetinde biraz daha alt bir kategoriye mensup ama ne yaptığı adından tam anlaşılamayan) bir şahsiyettir. Aldığı bu ünvanın tüm alanlarında sorumluluk sahibi ve herşeyden 10 değil 100 gram anlaması beklenen programcılar bir nebze olsun bu sorumluluk alanlarını netleştirmek adına kendilerine insanlara karşı web programcısı da derler.

Sonuçta tabiiki insanlardan her meslek tanımı içindeki spesifik görev tanımlarını anlamalarını bekleyemeyiz ama konusuyla ilgili olmasa bile birine muhabirim yada köşe yazarıyım dediğinizde hepsine birden gazetici demekten daha algılanabilir bir anlayış ve buna bağlı beklentiler nasıl yerine oturuyorsa diğer mesleklerin de algılanışında, yapılacak işten beklenen kalitenin ve çıktığının daha doğru-mantıklı olması adına bu konuda da biraz olsun bilgi sahibi olmak web sitesi gibi firma için çok önemli olan bir interaktif araca dair beklenilecek çıktılar ve kalitenin bekâsı adına bilinmesi gereken bir ayrım ve bilgidir.

Bu hata şuan ülkemizde bu konuda oluşan farklı bütçelere sahip büyüklü küçüklü web ajanslarının verdiği fiyatların çeşitliğinine, işlerin kalite farklılıklarının oldukça yüksek sayılara çıkmasına, insanların ne alacaklarını ve buna oratalama nasıl bir maliyetle ulaşabileceklerini anlayamamasına sebep olmaktadır.

Özellikle içinde bulunduğumuz bu sıkıntılı dönemde konusunda uzman olmayan hatta tam olarak ne yaptığını bilmedikleri insanlara şirketlerinin en uluslar arası araçlarından birini teslim eden bu insanların geleceklerini belirlemede sahip oldukları bu avantajları kendi elleriyle tehdit altına sokmaları bu konudaki en ufak bir bilginin bile nekadar önemli olduğunu sanırım gözler önüne sermeye yeter.

En basit örneklemeyle televizyon alırken nerden alırsanınz alın bu televizyonun verdiği olanaklar adına öyle yada böyle belirli beklentileriniz vardır ve köşe başındaki televizyon tamircisinden 2. el bir TV almakla, ne yaptığı ve garanti standartları belli olan bir markadan alacağınız TV arasındaki farkı şöyle veya böyle bilir, fiyatları hakkında bir ön tahmin gösterebilirsiniz. En azından 20 TL ye de 10.000 TL üstünede TV olmadığını bilirsiniz ve 20 TL lik bit TV bulduğunuzda 10.000 TL lik TV deki özellik niye bunda yok diye hayıflanmazsınız.

Bu derece bilince sahip bir kitle bile hem sektördeki bu ajansların kalitesini ve sürdürebilirliğini sağlamaya yeter hem de bununla beraber aradaki çürük yumurtaları ayıklayıp piyasanın doğru değerlerde kaliteli işler çıkartabilmesine fazlasıyla katkıda bulunabilir.

Nihayetinde çalıştığınız insanları ve ne iş yaptıklarını, nasıl bir alt yapıya sahip olduklarını en azından hissedebileceğiniz kadar bilmeniz web sitesi yaptırırken herşeyden önce sizin geleceğinizi garanti altına alacaktır.